Τι καταγράφει έρευνα της Ένωσης Συντακτών Κύπρου

Σημαντικές μετατοπίσεις στις συνήθειες ενημέρωσης, αλλά και έντονο προβληματισμό για τα επίπεδα εμπιστοσύνης και τη χειραγώγηση της κοινής γνώμης, καταγράφει η ετήσια έρευνα της Ένωσης Συντακτών Κύπρου (ΕΣΚ) για τα ποιοτικά χαρακτηριστικά της κυπριακής δημοσιογραφίας.

Η ακτινογραφία της ενημέρωσης

Τα ψηφιακά κανάλια εδραιώνουν την κυριαρχία τους στην κυπριακή κοινωνία, με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης να αναδεικνύονται στον αναμφισβήτητο «βασιλιά» της καθημερινής ειδοποίησης και ροής ειδήσεων.

• Social Media (73%): Κατέχουν την πρώτη θέση στις προτιμήσεις των πολιτών για καθημερινή επαφή με την επικαιρότητα.

• Τηλεόραση (69%): Διατηρεί υψηλά ποσοστά, αλλά καταγράφει σταθερή πτωτική τάση (από 72% την προηγούμενη χρονιά).

• Διαδικτυακές Πύλες / Portals (55%): Σημειώνουν αλματώδη άνοδο κατά 10 ποσοστιαίες μονάδες σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος (από 45%), ενισχύοντας τη θέση τους στον ειδησεογραφικό χάρτη.

• Ραδιόφωνο (37%): Υποχωρεί από το 43% της προηγούμενης μέτρησης.

Όταν οι πολίτες καλούνται να επιλέξουν το μέσο που προτιμούν για τα θέματα που τους ενδιαφέρουν άμεσα, τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης συγκεντρώνουν το 44%, η τηλεόραση το 26%, τα ενημερωτικά portals το 20% και το ραδιόφωνο μόλις το 4%.

Παρά τη μαζική χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης για γρήγορη ενημέρωση, η κοινή γνώμη διαχωρίζει σαφώς την ταχύτητα από την εγκυρότητα και το βάθος της δημοσιογραφικής έρευνας. Η συντριπτική πλειονότητα των πολιτών θεωρεί τις εφημερίδες και τις ιστοσελίδες ως τα πλέον κατάλληλα μέσα για την άσκηση ερευνητικής δημοσιογραφίας στη χώρα μας. Ειδικότερα, τα δύο αυτά μέσα συγκεντρώνουν τη μεγαλύτερη εμπιστοσύνη με 38% συνολικά (21% οι εφημερίδες και 17% οι ιστοσελίδες), αφήνοντας στη δεύτερη θέση την τηλεόραση και το ραδιόφωνο, που καταγράφουν μαζί 25%. Όσον αφορά την ενημέρωση για ενδεχόμενα σκάνδαλα που απασχολούν την επικαιρότητα, η κοινή γνώμη στρέφεται κυρίως στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (38%) και τα ενημερωτικά portals (21%), ενώ η τηλεόραση ακολουθεί με 32%.

Χαμηλή εμπιστοσύνη, Fake News και αίσθηση χειραγώγησης

Τα ευρήματα της έρευνας αποτυπώνουν, ακόμη, βαθιά κρίση εμπιστοσύνης μεταξύ των πολιτών και του οικοσυστήματος ενημέρωσης, καθώς σχεδόν ένας στους δύο Κύπριους (49%) δηλώνει ότι δεν εμπιστεύεται τα μέσα ενημέρωσης, ενώ παράλληλα το 49% πιστεύει ότι οι δημοσιογράφοι στη χώρα δεν απολαμβάνουν πραγματική ελευθερία έκφρασης. Η ανησυχία αυτή επιτείνεται από τη διασπορά ψευδών ειδήσεων, με το 61% των ερωτηθέντων να χαρακτηρίζει την εξάπλωση των fake news στην Κύπρο ως «πολύ υψηλή» και να υποδεικνύει ως κύριες εστίες προέλευσης τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (73%) και τις ενημερωτικές πύλες (42%).

Επιπρόσθετα, 86% της κοινής γνώμης διαβλέπει οργανωμένη προσπάθεια χειραγώγησης ή αποσιώπησης θεμάτων σε υποθέσεις δημοσίων σκανδάλων, επιρρίπτοντας την κύρια ευθύνη στους κυβερνητικούς φορείς (75%), στους ιδιοκτήτες των ΜΜΕ (67%) και σε μικρότερο βαθμό στους ίδιους τους δημοσιογράφους (39%).

Υ.Γ.

Αξίζει να σημειωθεί, όμως, ότι αν και η συντριπτική πληροφορία ενημερώνεται από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα και διαφορετική πηγή ενημέρωσης, αφού σε μεγάλο βαθμό, οι αναγνώστες επιλέγουν ειδήσεις από τα επίσημα μέσα κοινωνικής δικτύωσης των εφημερίδων και των δημοσιογραφικών ιστοσελίδων.

Τα αποτελέσματα της έρευνας αναλυτικά εδώ.